Kazimierz II Sprawiedliwy (1177-1194)

Urodzony w 1138 roku, syn Bolesława Krzywoustego i Salomei hrabianki Bergu. Był prawdopodobnie pogrobowcem. Własną dzielnicę - część księstwa sandomierskiego z Wiślice - otrzymał dopiero po śmierci brata,Henryka Sandomierskiego w 1166/67 roku. W 1177 roku zajął zbrojnie senioralną stolicę w Krakowie obalając władzę starszego brata, Mieszka Starego, a następnie skupił we władaniu prawie wszystkie ziemie polskie. Przeprowadził reformy polityczno-ustrojowe na zjeździe w Łęczycy w 1180 roku. Rozszerzył wpływy polskie na księstwa ruskie i interweniował skutecznie przeciw Prusom i Jadźwingom mimo trwającej wojny domowej z Mieszkiem Starym, który w 1182 roku zajął Wielkopolskę, a w 1191 roku przejściowo także Kraków. Zmarł nagle w 1194 roku, pochowany w katedrze wawelskiej.